کرم خاکی از انواع غذاهای زنده ای است که با ترکیبات پروتئینی( اسیدهای آمینه ) و اسیدهای چرب خود قادر به تامین نیازهای تغذیه ای آبزیان می باشد . میزان چربی نسبتا کمتر آن در مقایسه با سایر غذاهای زنده در کنار درصد بالای پروتئین آن ، کرم خاکی را در ردیف غذاهای زنده با ارزش قرار داده است . در این مقاله میزان برخی از اسیدهای چرب و اسیدهای آمینه ضروری در ترکیبات بدن کرم خاکی به همراه نیاز تغذیه ای انواع آبزیان پرورشی نشان داده شده ا ست:
در این مقاله ضمن توضیح در خصوص زندگی کرم خاکی و روشهای جمعآوری، نگهداری و ... توضیحاتی نیز در بحث اندامهای این موجود و سابقه تاریخی زندگی آن در کره خاکی خواهیم داد و در نهایت روشهای تولید کود ورمیکمپوست و نحوه استفاده آنرا خاطر نشان خواهیم نمود...
در این مقاله به روشهای تغذیه گیاه بصورت هیدروپونیک اشاره شده است
|
رديف |
ويژگي |
حدود قابل قبول |
روش آزمون | |
|
درجه «یک» |
درجه «دو» | |||
|
1 |
وضعیت ظاهری |
دارای رنگ قهوهاي متمايل به سياه، بدون بوی نامطبوع |
- | |
|
2 |
كربن آلي، درصد جرمي ماده خشك |
كمينه 20 |
كمينه ۱۵ |
استاندارد ملي ايران شماره 13320 |
|
3 |
نيتروژن کل، درصد جرمي ماده خشك |
كمينه ۵/۱ |
كمينه 5/0 |
استاندارد ملي ايران شماره 13320 |
|
4 |
نسبت كربن به نیتروژن ( C/N) |
25- 15 |
15-10 |
قابل محاسبه از نتايج رديفهاي 2 و 3 |
|
5 |
فسفربرحسب P2O5 درصد جرمي ماده خشك |
كمينه 1 |
كمينه 5/0 |
استاندارد ملي ايران شماره 13320 |
|
6 |
پتاسیم برحسب K2O درصد جرمي ماده خشك |
كمينه 1 |
كمينه 5/0 |
استاندارد ملي ايران شماره 13320 |
|
7 |
هدايت الكتريكي محلول %10 (m/v ) ماده خشك |
بيشينه ds/m ۶ |
بيشينه ds/m ۸ |
استاندارد ملي ايران شماره 6831 |
|
8 |
pH محلول %10 (m/v ) ماده خشك |
۸/۷-۲/۷ |
5/8-5/6 |
استاندارد ملي ايران شماره 7834 |
|
9 |
رطوبت، درصد جرمي |
30-20 |
30-20 |
استاندارد ملي ايران شماره 1677 |
|
10 |
مواد خارجي با قطر بیشتر از mm4 درصد جرمي ماده خشك |
بيشينه 1 |
بيشينه 1 |
استاندارد ملي ايران شماره 13320 |
|
11 |
آرسنیك ( As )، ميليگرم در كيلوگرم |
بیشینه 4 |
بیشینه 10 |
استاندارد ملي ايران شماره 5618 |
|
12 |
جيوه (Hg )، ميليگرم در كيلوگرم |
بيشينه 2 |
بيشينه 5 |
استاندارد ملي ايران شماره 5617 |
|
13 |
روي ( Zn )، ميليگرم در كيلوگرم |
بيشينه 1400 |
بيشينه 2800 |
استاندارد ملي ايران شماره 5616 و 5615
استاندارد ملي ايران شماره 5616و 5615
|
|
14 |
سرب ( Pb )، ميليگرم در كيلوگرم |
بيشينه 150 |
بيشينه 300 | |
|
15 |
کادميم ( Cd )، ميليگرم در كيلوگرم |
بيشينه 5 |
بيشينه 10 | |
|
16 |
كبالت ( Co )، ميليگرم در كيلوگرم |
بيشينه 25 |
بيشينه 35 | |
|
17 |
كروم (Cr )، ميليگرم در كيلوگرم |
بيشينه 100 |
بيشينه 200 | |
|
18 |
مس ( Cu )، ميليگرم در كيلوگرم |
بيشينه 300 |
بيشينه 600 | |
|
19 |
نيكل ( Ni )، ميليگرم در كيلوگرم |
بيشينه 100 |
بيشينه 200 | |
|
20 |
موليبدن ( Mo )، ميليگرم در كيلوگرم |
بيشينه 5 |
بيشينه 5 |
استاندارد ملي ايران شماره 1-192
|
خلاصهای راجع به اطلاعات كرمها
روشهاي كشاورزي عادي معمولاً كاربرد آناليزهاي شيميايي را براي تعيين نيازهاي طبيعي محصول كاشته شده مشخص ميكند. عناصري كه در خاك براي محصول معيني به قدر كافي موجود نباشد در كودهاي شيميايي به كار میرود. اما به زندگي ميكروبي درون خاك توجه كمي شده است. در كشورهايي با اقليم متنوع، اين مسئله منجر به آن شده است كه به خاك به عنوان يك وسيله نگهداري محض براي محصول دهي گياهان نگريسته شود.
امتياز كشاورزان Bio-Organic در افزايش هوموس خاك ميباشد. غني بودن هوموس خاك، موجب ميشود خاك از آب اشباع شده و اثر گذارتر شود، نرم و سست باقي بماند، پسمانها برطرف شوند، هوادهي شود، گرم شود و ورم نكند يا مثل كيك ورآمده نشود. به علاوه ميتواند فشار ناشي از چرخها و ترمز ماشينآلات كشاورزي را بهتر تحمل كند. هوموس ذخيرهاي از همه انواع موادمغذي گياهي ميباشد. هوموس نميتواند با مواد مصنوعي جايگزين شود. در خاكهاي زنده فرايندهاي ميكروبي پس مانده محصول و كودهاي كشاورزي را به مواد مغذي گياهي و هوموس تجزيه ميكند. آنها (میکروارگانیسمها) به سود گياه acid-sand و مواد مغذي توليد كرده و مواد معدني منتشر ميكنند. ميكروبهاي خاك توانايي منتشر ساختن P، K، Ca، Mg، Fe، و S را به خوبي ساير عناصر كمياب تشكيل دهنده خاكهاي گوناگون دارا ميباشند.
G. Lienhard استاد دانشكده كشاورزي Ebenrain-Sissach (در سويس) كرمهاي خاكي را ارج نهاده و اظهار ميدارد:
((كرم خاكي مواد مغذي خاك را بطور قابل توجهي افزايش ميدهد.))
آزمايشهاي انجام شده روي خاك در Eburnean نشان داده است كه خاكهاي قالب ريزي شده توسط كرمهاي خاكي بطور ميا نگين تا حداكثر 4.5 برابر بيشتر از خاكهاي معمولي داراي پتاسيم ميباشند. خاكي كه از لوله گوارش كرم عبور كرده باشد تقريبا 7 برابر بيشتر نيتروژن خواهد داشت. عمل كرم خاكي تنها مانند يك دستگاه زهكشي خوب بهبود بخشيدن به فرايند گردش آب و هوا نميباشد، بلكه مواد معدني و آلي را نيز مخلوط مينماید. همچنين آنها كارخانههاي بسيار كوچك كودسازي هستند كه بدون هيچ هزينهاي براي كشاورز به كار خود ادامه ميدهند. اين عمل بدون نياز به سوخت فسيلي انجام شده و هيچ حمل و نقلي در آن دخيل نميباشد. اما با وجود همه پديدههاي حياتي خاك، آنها مخلوقات حساسي هستند و در مقابل كاربرد سموم و كودهاي مهاجم شيميايي زنده نخواهند ماند.
((اين سؤال برانگيز خواهد بود كه چه جانوران ديگري وجود دارند كه مانند اين مخلوقات كوچك، نقشي اين چنين با اهميت در تاريخ حيات جهان داشته باشند؟))
مطالعات فراواني پس از مشاهدات داروين روي كرمهاي خاكي صورت گرفته است. اما به نظر ميرسد كه هيچ كدام از اين مطالعات به اين سوالات كه، كرمهاي خاكي تا چه عمقي حفاري ميكنند؟، طول نقبهايشان چقدراست؟، و سؤالاتي از اين قبيل پرداخته باشند.
ما ميتوانيم از يك قاعده كلي مطمئن باشيم: اگر شخصي زمين را حفر كند و در عمق 8 متری كرمهاي خاكي را بیابد ميتواند يك حدس منصفانه بزند كه كرمهاي خاكي را ميتوان در عمقي بيشتر از 8 متر نيز پيدا كرد، چرا كه احتمال آن خيلي كم است كه شخصي سوراخي عميقتر را در آنجا حفر كند.
براي پي بردن به عمق احتمالي سوراخ، به مجموعهاي از دادههاي آماري در باره سوراخها نياز داريم، و اين بخاطر توزيع پهناوري كه (بدليل تنوع در خاكها، اقليم، و گونهها) ممكن است با آن مواجه شويم غير عملي ميباشد.
كرمهاي خاكي داراي خانوادههاي فراواني هستند. گستردهترين آنها خانواده Lumbericidae با بيش از 160 گونه (و با طول 30- 2 سانتي متر يا 1-12inc) است و بزرگترينشان كه به 3m يا 10ft ميرسد، Megascolecidae استراليايي يا (Megascolides australis) ميباشد.
كرمهاي خاكي معمولاً از مواد آلي رو به فساد و مدفوع پستانداران تغذيه ميكنند و گونههاي سوراخهاي عميق (گونههاي geophanous)، و برخي ديگر از آنها حتي از نماتودها تغذيه ميكنند. معلوم شده است كه وقتي كرمهاي خاكي به خاك اضافه شدند جمعيت كرمهاي نماتود ممكن است تا حدود %60 كاهش يابد.
همچنين ميكروبها نقش مهمي در جيره غذايي كرمهاي خاكي دارند، و حتي كرمهاي خاكي مواد آلي داراي حيات ميكروبي با تراكم بالا را ترجيح ميدهند. برخي محققين معتقدند كه ميكروارگانيسمها براي كرمهاي خاكي حياتي هستند.
آب يك نياز عمده كرمهاي خاكي ميباشد،
بطوريكه %80 وزن بدنشا ن را آب تشكيل ميدهد در روز حدود %15 شل و سست ميشوند. اگر رطوبت در دسترس
نباشد به منظور دست يافتن به آن به عمق خاك خواهند رفت. بالاگيري (سطح آب) به دماي
احاطه كننده محيط وابسته است.![]()
بطور كلي كرمهاي خاكي ميتوانند از سه طريق بر محيط تاثير بگذارند:
1- تراكم ميكروبي– زيستي (حيات ميكروبي)
2- ميزان دسترسي به مواد معدني شيميايي، و تجزيه مواد آلي
3- به طور فيزيكي از طریق سوراخها (از طریق هوادهي و از اين قبيل)، و پراكندن (جابجايي مواد معدني بين لايههاي خاك)
براي راحتي و به دلیل آنكه اين سه اثر خيلي دقيق به هم وابسته هستند بياييد اثرات بيولوژيكي، شيميايي، و فيزيكي كرمهاي خاكي بر محيطشان را با هم به بحث و گفتگو بنشينم.
اثرات كرمهاي خاكي بر توليد محصول از آزمونی به آزمون ديگر تغييرات وسيعي دارد. اين تنها بخاطر گونهها، محصول و نوع خاك نميباشد بلكه، بخاطر وضعيتهاي آب و هوايي هنگام آزمون نيز ميباشد. به عنوان مثال نشان داده شده است كه در باغستانهايي با جمعيت زياد كرمهاي خاكي، درختان، داراي ريشههايي تا حدود %5 بزرگتر ميباشند. با اين حال محصولات در اين باغستانها تنها %2 بيشتر است. (شخص نياز خواهد داشت كه مقاومت تنش باغستانها را (كه در طول سال از خشكي ناشي شده است) براي يافتن ارزش واقعي اثرات كرم خاكي بر محصولات امتحان كند. با اين وجود افزايش محصول در شبدر به ميزان %900 و در گندم به ميزان %100 مشاهده شده است.
ريشه ها اغلب، سوراخها را تعقيب مي كنند و از مواد غذايي در دسترس، در گوشه و كنار خود تغذيه ميكنند، يك حقيقت شگفت انگيز اين است كه ريشهها (اغلب به اندازه 2mm) درجستجوي قالب كرم (مسير حفر نقب كرم) هستند. حتي اگر ريشه مجبور به رشد به سمت بالا باشد اين اتفاق رخ ميدهد. علت آن است كه كرمهاي خاكي (يا ميكروبهاي موجود در داخل روده آنها) غلظت فاكتورهاي رشد و ويتامينها را در تونل (نقب) افزايش ميدهند.
نقبهاي زيرزميني كرمهاي خاكي به افزايش كانيهاي لايه A نسبت به لايههای B و C كمك ميكند. ضمناً لايههاي تحتاني با مواد آلي لايههاي فوقاني A و O غني ميشوند. اين در هم آميزي به علاوهي افزايش اكسيژن و نفوذ آب به لايههاي پاييني، ضخامت خاكهاي فوقاني را افزايش ميدهد.
در سال به اندازه 20cm يا 9inch از لايه سفت زير-خاك (Subsoil) توسط نقبهاي كرمهاي خاكي میتواند به سطح آورده شود.
از ساير تاثيرات بر محيط اين است كه هميشه خاك اطراف سوراخها خنثي تر از خاكهاي مجاور هستند (به PH 7 نزديكترند). اين به خنثي سازي اسيدیته و يا خاصيت بازي موجود در خاك كه به موجب بهينه سازي PH براي رشد ريشه گياهان كاشته شده بوجود ميآيد كمك ميكند.
يك ماده موكوزي كه غني از پروتئين است ديواره تونلها را قوام ميبخشند. اين ماده به عنوان منبع انرژي ميكروبها كارايي دارد. مشاهده شده است كه تراكم ميكروبهاي شوره ساز در نقبها %40 بيشتر از خاكهاي ديگر است. اين به آن معني است كه هر كجا كرمهاي خاكي حضور داشته باشند خاك از كيفيت مطلوبي برخوردار بوده و به همين دليل كرم خاكي يك ابزار ايده ال براي سنجش كيفيت خاك ميباشد.
يكي از اساتيد دانشگاه Eburnean گفته است كه: اگر هنگام شخم زدن بتوانيم 80 كرم در هر 10 قدم از شيارهاي زمين بيابيم آنگاه خاك مطلوب میباشد.
خلاصه
اهميت نقش موادآلي در فرايندهاي تجزيه شيميايي آنهاست. بطوريكه فقط بتوان تصور كرد بخش اول تجزيه صرف نظر از خاك انجام ميشود (كود دادن زياد).
همان طور كه ماده آلي به خاك افزوده ميشود، فساد و تجزيه باعث افزايش مواد غذايي با ارزش در خاك ميشود (معدني شدن). اينها شکلهاي قابل حصولي هستند و بوسيله گياهان استفاده ميشوند. لايه گل، نظر به اين كه فضايي را براي فعاليت ميكروارگانيسمها فراهم ميآورد بسيار با اهميت ميباشد. ساختار خوب در خاك نياز گياهان روينده به مواد غذايي را تامين ميكند و باعث ميشود تغيير و تبديل مواد آلي سريعتر انجام شود.
ساير مراحل تجزيه، هوموس ميسازد و در الحاق هيوميك اسيد و گل هوموس پايدار بدست ميدهد. اين قسمت از خاك همان طور كه از نام آن بر میآید پايدار است. هوموس پايدار درون خاك شبيه انباري از مواد معدني است كه فقط در هنگام كمبود مواد آلي در دسترس قرار میگیرد. بنابراين ميتوان آن را به عنوان يك ذخیره مواد مغذي در نظر گرفت. وقتي مواد آلي وجود نداشته باشد يا سطح آن در خاك كم باشد هوموس پايدار نياز غذايي را برطرف ميكند و اين تنها با كمك گياهان ميكروسكوپي micro-flora قابل حصول ميباشد. در عوض هوموس پايدار، تامپوني براي آب و PH خاك ميباشد.
كرمهاي خاكي چه ميكنند؟
زندگي بر روي كره خاكي بدون دوستان كوچكمان در زير خاك تفاوتهاي بسياري خواهد داشت. كيفيت خاكها به سختي به حيات كرمهای خاكي وابسته است. سرانجام آن كه خاكهاي با كيفيت و سالم راه حلي براي قابل تحمل بودن محيط خواهند بود، لذا متعلق به ما ميباشند. خواص بيولوژيكي، شيميايي ،و فيزيكي، براي رشد گياهان، تعديل و جداسازي سطح آبهاي زيرزميني و buffering (خنثي سازي) و detoxifying (سم زدایی) و Scrubbing مواد شيميايي پرخطر، حياتي ميباشد. در واقع خاك مخزني از تنوع زيستي است كه شاید وسعت آن فراتر از اكوسامانههاي زنده روي زمين باشد.
كرمهاي خاكي در خاك عملكردهاي منحصر به فردي دارند. نقبهاي بزرگ آنها اجازه ميدهد كه آب باران به راحتي وارد خاك شود و ميزان سرعت نفوذ آب در خاك افزايش يابد. اين مانع از شستشوی خاک شده و به آب اجازه ميدهد تا وارد ناحيه ريشهها شود و مورد استفاده گياهان قرار گيرد. نقبهاي آنها همچنين اجازه ميدهد كه ريشههاي گياهان به راحتي از خلال خاك عبور كرده و به فضاي جديدي راه يابد، خاكهايي كه توسط كرمهاي خاكي عمل آمده باشند داراي ساختار گل مانند پايداري هستند كه احتمال جابجايي آن توسط باد كمتر است.
نقش كرمهاي خاكي به همان اندازه داراي ويژگيهاي منفي نيز ميباشد. در مناطق خاصي گونههایي معرفي شده كه بر سركرمهاي خاكي بومي رقابت دارند. اين مسئله زندگي توفيق آميز، بلكه بقاي گونههاي بومي را با مشكل رو به رو ميسازد. لذا در بسياري اوقات گونههاي بومي در مناطق مجزاي كوچكي به سر ميبرند. بسياري از كرمهاي خاكي كه ما ميبينيم در اروپا معرفي شدهاند. اين لزوما يك رويه منفي نميباشد، اما مشكلاتي را هم بدنبال دارد. يك مثال توده فضلهاي است كه مربوط به Lumbricus terrestris در غرب كانادا ميباشد كه باعث شده خاكهايي با موادي با منشاء آهكي چيره شوند. نقب زنيهاي عميق L.terrestris تودههاي فضله سفت بهم چسبيدهاي ميسازد. اين نقب زنيها، زير- خاك (Subsoil) سفت را در معرض خشك و خيس شدن قرار ميدهد كه اين ماده را بسيار سخت كرده و از پيش بردن آن را در باغها، پيستهاي گلف، و چمن زارها با مشكل رو به رو ميسازد.
دانلود مقاله اثرات كرم خاكي بر محيط
مواد غذایی که در پروژه ی ورمی کالچر به کار می روند به نوعی تنظیم می شود که کرم با کمترین مقدار تغذیه بیشترین انرژی مورد نیاز خود را جهت تخم ریزی و تکثیر به دست آورد.شرکت های مختلف جهت پروژهای ورمی کمپوست و ورمی کالچر خوداز فرمولاسیون های مختلفی استفاده می کنند که این فرمولها کاملا اختصاصی بوده و از اسرار این شرکت ها محسوب می شود.
فن ورمی کالچر زمانی کاربرد دارد که هدف تولید کننده کشت پر سرعت و مطلوب کرم جهت استفاده در صنایع فرآوری همچون غذای انواع ماهی ها و بخصوص ماهی های تزئینی ،طیور ،دام ،صنایع بهداشتی و غیره است.
در پروژهی ورمی کالچر می توان از 4 جفت کرم در شرایط مطلوب 1500 عدد کرم بالغ در مدت 3 ماه برداشت کرد.






